Статья / интервью
"Limes Inferior" na czele złotej dziesiątki polskiej fantastyki naukowej – wyniki jubileuszowego plebiscytu ogłoszone podczas VI Kongresu Futurologicznego
12 września 2026 roku, w dniu urodzin Stanisława Lema, w krakowskim Pałacu Potockich podczas VI Kongresu Futurologicznego ogłoszono wyniki jubileuszowego plebiscytu na dziesięć najważniejszych polskich dzieł science fiction. Inicjatywa, zorganizowana przez Polską Fundację Fantastyki Naukowej, była związana z przypadającą w 2026 roku 250. rocznicą ukazania się „Mikołaja Doświadczyńskiego przypadków” Ignacego Krasickiego – dzieła uznawanego za pierwszą polską powieść i symboliczny początek rodzimej literatury fantastycznej.
Plebiscyt przebiegał w dwóch etapach. W pierwszym, trwającym od 15 marca do 15 maja 2026 roku, czytelnicy zgłaszali swoje typy za pośrednictwem formularza, wskazując po trzy dzieła polskich autorów utrzymane w konwencji science fiction. Spośród 128 prawidłowych nominacji organizator wyłonił 25 tytułów z największą liczbą głosów. W drugim etapie, od 15 czerwca do 15 sierpnia 2026 roku, uczestnicy oddawali głosy na trzy wybrane dzieła spośród zakwalifikowanych propozycji. Celem przedsięwzięcia było spojrzenie na dorobek gatunku oczami czytelników oraz uczczenie ciągłości polskiej fantastyki – od oświeceniowej utopii po współczesne wizje przyszłości.
Inicjatywę wspierali Krakowskie Biuro Festiwalowe – operator programu Kraków Miasto Literatury UNESCO, miesięcznik literacki „Nowa Fantastyka” oraz kanały „Otwarte Komiksy”, „Piotr Gociek Zaprasza” i „Się Zobaczy”. Ogłoszone podczas kongresu wyniki przedstawiają się następująco:
1. „Limes Inferior” – Janusz Zajdel (16,85%)
2. „Solaris” – Stanisław Lem (14,50%)
3. „Niezwyciężony” – Stanisław Lem (8,09%)
4. „Lód” – Jacek Dukaj (7,60%)
5. „Paradyzja” – Janusz Zajdel (5,33%)
6. „Cyberiada i Bajki Robotów” – Stanisław Lem (4,73%)
7. „Opowieści o pilocie Pirxie” – Stanisław Lem (4,21%)
8. „Robot” – Adam Wiśniewski-Snerg (3,84%)
9. „Dzienniki gwiazdowe” – Stanisław Lem (3,80%)
10. „Głowa Kasandry” – Marek Baraniecki (3,50%)
Organizatorzy podkreślają, że zestawienie nie powinno być traktowane jako zamknięty kanon, lecz jako świadectwo żywotności i ciągłości gatunku, który nieustannie podejmuje dialog z rzeczywistością i bada granice wyobraźni.
Информация
Смотреть также
250 lat polskiej fantastyki. Rusza plebiscyt na najważniejsze polskie powieści science fiction
15 marca 1776 roku ukazała się książka Mikołaja Doświadczyńskiego przypadki, autorstwa Ignacego Krasickiego. Dzieło to uznawane jest za pierwszą polską powieść, a zarazem symboliczny początek rodzimej literatury fantastycznej. Z okazji 250-lecia tego wydarzenia Polska Fundacja Fantastyki Naukowej zaprasza miłośników literatury do udziału w jubileuszowym plebiscycie, który ma wyłonić dziesięć najważniejszych polskich powieści science fiction.
„Widziałem przyszłość”. Szczegóły obchodów Roku Lema 2021
Dziesiątki wydarzeń i projektów artystycznych uświetnią obchody Roku Lema w Polsce i na świecie. Podczas specjalnej konferencji zorganizowanej przez KBF i Instytut Adama Mickiewicza zaprezentowano program Roku Lema, oprawę wizualną obchodów, a także krakowski program dofinansowania działań kulturalnych związanych z twórczością pisarza i projekty wydawnicze o tematyce lemowskiej.
Artykuły o polszczyźnie w portalu Culture.pl
Z okazji Międzynarodowego Dnia Języka Ojczystego redakcja Culture.pl przygotowała kilka interesujących artykułów o polszczyźnie. "Pizza czy podpłomyk neapolitański? Snowboard czy śniegodeska? Parasol czy deszczochron, a może parapluj?" - pisze Agnieszka Warnke, autorka tekstu Aby język polski był bardziej polski (https://culture.pl/pl/artykul/aby-jezyk-polski-byl-bardziej-polski).
Przełamując tabu, czyli historia pierwszego i ostatniego polskiego "płciownika". Spotkanie z Zofią Dulską (cz. 1)
Zofia Dulska, studentka polonistyki na Uniwersytecie Warszawskim, w rozmowie z dr Martą Chojnacką-Kuraś odkrywa dziś przed nami postać Stanisława Kurkiewicza - pierwszego i ostatniego polskiego "płciownika", krakowskiego lekarza, pioniera polskiej seksuologii z przełomu XIX i XX wieku. Jego twórczość językowa, choć często traktowana prześmiewczo, jest interesująca z perspektywy słowotwórczej i semantycznej. Kurkiewicz, na przekór podwójnej moralności swoich czasów, podjął się budowy neutralnego języka w dziedzinie seksuologii i intymności, języka przełamującego istniejące tabu.