Biuletyn Polonistyczny

Artykuły i wywiady

Artykułów na stronie:
Sortuj według:

Promowane

16.07.2026

Czytanie neuroróżnorodności. Spektrum autyzmu między doświadczeniem a literaturą

Zapraszamy do lektury wywiadu Ewy Pakalskiej z Katarzyną Mikke i Jagodą Wielkiewicz. Katarzyna Mikke jest absolwentką filologii polskiej na Uniwersytecie Warszawskim. Jej praca magisterska obroniona w 2023 roku poświęcona została sposobom ujmowania spektrum autyzmu w wybranych utworach dla dzieci i młodzieży. Obecnie jest na studiach doktoranckich na Uniwersytecie Warszawskim i przygotowuje rozprawę na temat neuroróżnorodności w polskiej prozie XXI wieku. Natomiast Jagoda Wielkiewicz w 2022 roku ukończyła filologię polską na Uniwersytecie Jagiellońskim i obroniła pracę magisterską, analizującą pisarstwo autobiograficzne Temple Grandin oraz Doroty Kotas. Obecnie przygotowuje rozprawę doktorską na Uniwersytecie Śląskim w Katowicach, poświęconą roli języka medycznego w prozie autystycznych pisarek XXI wieku.

Ostatnio dodane

13.10.2026

W stronę przyszłości. Spotkanie z Moniką Kwaśniewską-Mikułą i Izabelą Zawadzką (cz. 3)

W ostatnich latach wokół niepełnosprawności oraz teatru i sztuk performatywnych wydarzyło się bardzo wiele. Ale czy za intensyfikacją badań, projektów i inicjatyw idą trwałe zmiany? W trzeciej i ostatniej części rozmowy zastanawiamy się, co rzeczywiście zmieniło się w polskim teatrze i instytucjach kultury, oraz co jeszcze pozostaje do zrobienia. Czy znaczącym katalizatorem tych zmian była pandemia COVID-19 czy może raczej zmiany prawne i programy finansujące kulturę? 

12.10.2026

Jak mówić i pisać o sztuce osób z niepełnosprawnościami? Spotkanie z Moniką Kwaśniewską-Mikułą i Izabelą Zawadzką (cz. 2)

Kontynuujemy rozmowę z Moniką Kwaśniewską-Mikułą i Izabelą Zawadzką o miejscach wspólnych i punktach przecięć między teatrem i niepełnosprawnością.  W tej części rozmowy wracamy wspomnieniami do sympozjum „Pokaż język” (Warszawa 2024), pomyślanego jako przestrzeń wymiany doświadczeń i pomysłów pomiędzy artys(k)tami, badacz(k)ami, kryty(cz)kami, osobami samorzeczniczych i przedstawiciel(k)ami różnych instytucji, gdzie to dostrzeżono pewne różnice, ale przede wszystkim podobne problemy, z którymi się zmagali/zmagają, a także doceniali znaczenie sieciowania dotychczas rozproszonych osób i grup.

12.10.2026

Między akademią, sztuką i artywizmem. Spotkanie z Moniką Kwaśniewską-Mikułą i Izabelą Zawadzką (cz. 1)

W ostatnich latach w polskim teatrze i refleksji teatrologicznej wydarzyło się wiele w kontekście niepełnosprawności: pojawiły się nowe publikacje, projekty badawcze i artystyczne, międzynarodowe spotkania, a także próby wypracowania języka, który pozwala mówić o sztuce tworzonej przez osoby z niepełnosprawnościami jako pełnoprawnej praktyce artystycznej. Do rozmowy o tych przemianach zaprosiłyśmy teatrolożki dr Monikę Kwaśniewską-Mikułę oraz Izabelę Zawadzką.

20.08.2026

Biblioteka, która wychodzi do człowieka. Spotkanie w Ośrodku Czytelnictwa Chorych i Niepełnosprawnych w Toruniu

Niniejszy wywiad jest poprawioną i nieco przeredagowaną transkrypcją nagrania rozmowy z Arletą Tuleyą, Magdaleną Gogulską i Julitą Niedźwiecką-Ambroziak z Ośrodka Czytelnictwa Chorych i Niepełnosprawnych w Toruniu, której można wysłuchać na kanałach podcastowych „Spotkań Biuletynu” (m.in. na YouTube: https://www.youtube.com/watch?v=iuaSQNWznek)

15.07.2026

Biblioteka, która wychodzi do człowieka. Spotkanie w Ośrodku Czytelnictwa Chorych i Niepełnosprawnych w Toruniu

Co sprawia, że biblioteka staje się miejscem dostępnym dla osób o bardzo różnych potrzebach? Jak zmieniały się sposoby udostępniania literatury osobom z niepełnosprawnościami na przestrzeni ostatnich czterech dekad? I czego o roli kultury można dowiedzieć się z codziennej pracy z czytelnikami?

01.07.2026

Oddać głos. Literatura, samorzecznictwo i neuroróżnorodność. Spotkanie z Katarzyną Mikke i Jagodą Wielkiewicz

Zapraszamy do wysłuchania drugiej części rozmowy z Katarzyną Mikke i Jagodą Wielkiewicz – doktorantkami, które zajmują się reprezentacją spektrum autyzmu w literaturze dla dzieci i dorosłych. Czy osoby autystyczne muszą „tłumaczyć” swoje doświadczenia, dostosowywać swoje historie do obowiązujących norm i konwencji, by dotrzeć do czytelników? Dlaczego niektóre autystyczne doświadczenia łatwiej trafiają do literatury i mediów niż inne? Czy kanon literacki jest rzeczywiście otwarty na neuroróżnorodność?

01.07.2026

Czytanie neuroróżnorodności. Spektrum autyzmu między doświadczeniem a literaturą. Spotkanie z Katarzyną Mikke i Jagodą Wielkiewicz

Gościniami siódmego odcinka serii "Niepełnosprawność i zaangażowanie" są Katarzyna Mikke i Jagoda Wielkiewicz – doktorantki, które zajmują się reprezentacją spektrum autyzmu w literaturze dla dzieci i dorosłych. Jak literatura opowiada o spektrum autyzmu? Czy doświadczenie osób autystycznych można oddać za pomocą tradycyjnych narzędzi narracyjnych? Jakie stereotypy i uproszczenia pojawiają się w literackich przedstawieniach neuroróżnorodności?

05.05.2026

O ciekawości, zwyczajności i opowiadaniu siebie. Spotkanie z Sylwią Błach [NIEPEŁNOSPRAWNOŚĆ I ZAANGAŻOWANIE #6]

Niepełnosprawność i zaangażowanie – pod tym hasłem realizujemy serię rozmów z aktywistkami i aktywistami, pisarkami i pisarzami oraz badaczkami i badaczami, którzy na różne sposoby zajmują się tematyką niepełnosprawności. Gościnią szóstego odcinka serii "Niepełnosprawność i zaangażowanie" jest Sylwia Błach – pisarka, programistka i influencerka. W tym roku wydała książkę dla dzieci Nie znajdziesz mnie po śladach stóp (wyd. Albus). Rozmawiamy o pracy nad książką dla dzieci i pisaniu jako procesie, który dojrzewa latami. A także o roli ciekawości w relacjach między osobami z różnymi doświadczeniami, znaczeniu dostępności w przestrzeni publicznej oraz o tym, dlaczego najważniejsze historie to te, które pozwalają po prostu zobaczyć człowieka – z całą jego złożonością i unikatowością.

08.02.2026

Prawo do własnego języka i własnej perspektywy. O londyńskich wystawach poświęconych niepełnosprawnościom (cz. 2)

Kontynuujemy rozmowę o dwóch wystawach w Londynie: Design and Disability w Victoria & Albert Museum oraz 1880 THAT w Wellcome Collection. Proponujemy refleksję nad tym, jak sztuka i design mogą służyć lepszemu zrozumieniu i wsparciu osób z niepełnosprawnościami, a także jakie wyzwania, problemy (a może nawet kontrowersje) towarzyszą tworzeniu oraz odbiorowi tego typu wydarzeń. Zachęcamy do namysłu nad tym, jak instytucje kultury, artyści i kuratorzy opowiadają o niepełnosprawności – i z czyjej perspektywy. Dyskutujemy o napięciach między widzialnością a uproszczeniem, intencją a praktyką, reprezentacją a sojusznictwem. Zapraszamy do wspólnego słuchania i myślenia.   W drugiej części odcinka przyglądamy się wystawie 1880 THAT – jej wyraźnie określonemu punktowi odniesienia, sposobom wyrażania doświadczenia głuchoty i języka migowego oraz autorskiej, spójnej formie wypowiedzi artystycznej. Zastanawiamy się, czy i na jakich zasadach można porównywać tak różne projekty: wystawę o monumentalnej skali i wystawę kameralną, skupioną na jednym doświadczeniu. Pytamy także o znaczenie miejsca – prestiżowych muzeów i instytucji – dla odbioru i interpretacji tematów związanych z niepełnosprawnością.

Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów. Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywanena Twoim dysku, zmień ustawienia swojej przeglądarki. Sprawdź informacje o plikach cookies.