Polish Studies Newsletter

New release

Projekt okładki: Klaudia Miezio | Oficyna Wydawnicza Uniwersytetu Zielonogórskiego
Added on: 25.09.2026
Linguistics

Pary damsko-męskie. Otwarty zestaw asymetrii językowo-płciowych współczesnej polszczyzny

Author/Editor:
Publishing house::
ISBN:
978-83-7842-615-8

Język, choć bywa traktowany jako neutralne narzędzie komunikacji, jest jednym z najważniejszych nośników społecznych przekonań, wartości, a także podziałów. W codziennych zwyczajach językowych odbijają się utrwalone role płciowe, schematy myślenia oraz hierarchie społeczne, które są reprodukowane przez użytkowników polszczyzny w sposób świadomy – lub częściej – nieuświadomiony. Zestaw „par damsko-męskich” pokazuje, jak zwyczajne sformułowania, obecne w mediach – zarówno tradycyjnych, jak i nowych, w zróżnicowanych tekstach kultury i nieformalnych rozmowach, mogą ujawniać i wzmacniać asymetrie między tym, co „kobiecie”, a tym, co „męskie". [fragment Wstępu, s. 9]

Punktem wyjścia do niniejszej analizy jest założenie, że język nie jest jedynie narzędziem opisu świata, lecz polem, na którym codziennie negocjujemy społeczne role, wpływy i granice. W słowach zapisują się nasze przekonania, normy kulturowe, stereotypy i lęki; dzięki nim możemy kogoś wzmocnić, lecz równie łatwo – osłabić lub wykluczyć. Słowo nie tylko opisuje rzeczywistość, ale aktywnie w niej uczestniczy, tworząc ramy, w których funkcjonujemy jako użytkownicy i użytkowniczki polszczyzny. W tych codziennych wyborach językowych nie chodzi jednak o ślepe podążanie za nakazami czy zakazami, ani o mniej lub bardziej dopasowane do zmiennej rzeczywistości społecznej kody poprawności, lecz o otwarcie przestrzeni namysłu nad tym, jak nawet niewielkie wybory leksykalne realnie wpływają na rozmowę i kształt relacji międzyludzkich oraz rozumienie świata. Otwarty zestaw „par damsko-męskich” powstał jako odpowiedź na potrzebę uwrażliwienia na subtelne, a jednocześnie skuteczne mechanizmy działania języka: poprzez pokazanie, jak pojedyncze zestawienia słów i fraz mogą zarówno wzmacniać hierarchię, jak i potencjalnie ją rozbrajać. [...] 

Materiał, na którym opiera się analiza, został zgromadzony metodą szerokiej obserwacji uczestniczącej. Pochodzi zarówno z mediów masowych, jak i z przestrzeni prywatnego odbioru: z mediów społecznościowych (komentarzy, dyskusji, memów), podcastów i audycji radiowych, programów telewizyjnych – informacyjnych, rozrywkowych, społecznych i kulturalnych, z literatury klasycznej i współczesnej, filmów i seriali, reklam oraz kampanii społecznych, a także z rozmów i obserwacji komunikacji potocznej. [fragment Wstępu autorstwa Magdaleny Steciąg, s. 16-17]

Information

Year of publication:
2026
Pages:
342
Published by:
Added on:
25 September 2026; 11:35 (Magdalena Jurewicz-Nowak)
Edited on:
25 September 2026; 11:57 (Magdalena Jurewicz-Nowak)

See also

01.07.2025
Linguistics

Między oryginalnością a konwencją. O leksyce powieści bałkańskich Teodora Tomasza Jeża

Author/Editor: Iwona Żuraszek-Ryś

Niniejsza rozprawa jest poświęcona analizie warstwy leksykalnej powieści bałkańskich Teodora Tomasza Jeża, a podstawą badań postanowiono uczynić część dorobku jednego z bardziej płodnych pisarzy XIX w., a przy tym cieszącego się popularnością wśród licznych kręgów czytelniczych i stanowiącego niewątpliwy autorytet.

18.02.2025
Linguistics

Zielonogórskie Seminaria Językoznawcze 2024: Słowo - forma, treść, użycie

Author/Editor: Magdalena Hawrysz, Magdalena Jurewicz-Nowak, Irmina Kotlarska

„Zielonogórskie Seminaria Językoznawcze” ukazują się od 2009 roku. Najnowszy tom Słowo - forma, treść, użycie został poświęcony pamięci Profesora Stanisława Borawskiego, wybitnego badacza dziejów używania języka, który był Inicjatorem tej serii wydawniczej.

03.04.2025
Literature studies

Karol Wojtyła – Jan Paweł II w filmie. Konteksty kulturowe i literackie

Author/Editor:

Karol Wojtyła – Jan Paweł II w filmie Konteksty kulturowe i literackie to najnowsza książka Doroty Kulczyckiej poświęcona obecności motywu Jana Pawła II w kulturze.

20.08.2025
Linguistics

Obraz świata wartości w dziewiętnastowiecznym czasopiśmiennictwie dla dzieci i młodzieży w ujęciu lingwistycznym

Author/Editor: Marzanna Uździcka

Książka Marzanny Uździckiej pozwala zrozumieć, w jaki sposób język utrwalał i kształtował świat wartości w czasopismach dla dzieci i młodzieży w XIX stuleciu. 

We use cookie files to make the use of our website more convenient for our users. If you do not wish cookie files to be saved on your hard drive, please change the settings of your browser. Read about our cookie policy.