Событие
Jakub Barua: polskie korzenie, kenijska kamera – z Łodzi do Nairobi
Ośrodek Badań Dziedzictwa Emigracji Polskiej Związku Pisarzy Polskich na Obczyźnie w Londynie (OBeDeP) oraz Blue Point Art London zapraszają na spotkanie, w którym film staje się mapą pamięci, a biografia – opowieścią o życiu „pomiędzy” kulturami. Porozmawiamy z Jakubem Baruą, reżyserem, scenarzystą i producentem filmowym urodzonym w Łodzi (1967), od lat mieszkającym i tworzącym w Nairobi, uznawanym za jednego z pionierów nowoczesnej kinematografii kenijskiej i twórcę autorskiego, „poetyckiego” dokumentu. W jego filmach historia i doświadczenie miejsca splatają się z mitami i symbolami, a wyrazisty, niemal malarski obraz prowadzi widza przez przestrzenie migracji, tożsamości i pamięci. W drugiej części spotkania prof. Aleksandra Łukaszewicz opowie o projekcie „Hybrydowe BIO_GEO-GRAFIE Jakuba Barua” (Virtual Film Memorial) – immersyjnym formacie łączącym film, pamięć i technologie (m.in. VR), tworzącym wirtualne archiwum oraz poetycką mapę przynależności w dialogu Polska–Afryka.
Podczas naszego spotkania chcemy przyjrzeć się temu, jak u Jakuba Baruy – reżysera, scenarzysty i producenta filmowego urodzonego w Łodzi (1967), od lat mieszkającego i tworzącego w Nairobi — obraz pracuje jak pamięć: powraca, przemieszcza się i zestawia konkret (historię, biografię, codzienność) z warstwą mitu i symbolu. Barua jest uznawany za jednego z pionierów nowoczesnej kenijskiej kinematografii oraz twórcę autorskiego, „poetyckiego” modelu filmu dokumentalnego. Jest również cenionym fotografem w Kenii – jego prace znajdują się w prywatnych kolekcjach m.in. w Danii, Wielkiej Brytanii, USA i we Włoszech, a fotografie regularnie pojawiają się na międzynarodowych aukcjach sztuki. W jego filmach narracja często przybiera formę onirycznych map pamięci. Reżyser z wyczuciem łączy historię i biografię z mitami oraz symboliką, z których wyrasta jego wielokulturowa tożsamość. Całość spaja wyrazista, niemal „malarska” praca obrazem – czasem z efektem lekkiego odrealnienia, ale zawsze mocno zakorzeniona w doświadczeniu miejsca. Ważnym etapem jego twórczości była początkowa współpraca z bratem, operatorem Stanem Baruą, która pomogła wypracować i konsekwentnie rozwijać charakterystyczną warstwę wizualną filmów.
W pierwszej części spotkania porozmawiamy o kluczowych tematach jego filmografii i o tym, jak kino Barua prowadzi widza przez przestrzenie i pamięci – od Łodzi po wybrzeże Kenii. Zobaczymy, jak łączy konkret (migracje, wojna, życie na styku kultur) z poetycką, symboliczną warstwą opowieści. W tle powracają motywy literackie i mitologiczne: Ikar jako figura ryzyka i przekraczania granic, rytuał jako gest inicjacji i pożegnania, a także dyskretne nawiązania do Conrada (Jądro ciemności). Ważnym „bohaterem” jest też krajobraz –miasto, podwórko, oceaniczne wybrzeże — pokazywany jako przestrzeń pamięci, legendy (m.in. mitu wielkiego potopu) i codziennego doświadczenia ludzi. Nawiążemy m.in. do filmów: To–Tamto (1989), Powitanie (1990), Na moją pamiątkę (1990), Miejsca zapomniane (1994), Polskie odcienie (1999), Mój tatuś był ułanem (2006).
Druga część spotkania będzie poświęcona projektowi/wystawie „Hybrydowe BIO_GEO-GRAFIE Jakuba Barua” (Virtual Film Memorial) realizowanej w ramach projektu CAPHE. Prof. Aleksandra Łukaszewicz opowie o koncepcji immersyjnego formatu łączącego film, pamięć i technologie (m.in. VR), tworzącego „wirtualne archiwum” oraz poetycką mapę przynależności w dialogu Polska–Afryka.
Spotkanie zakończy sesja Q&A – zapraszamy do pytań i rozmowy.
Prowadzenie: dr Justyna Gorzkowicz (OBeDeP) i dr Teresa Naidoo (PUNO)
Rejestracja: prosimy o zgłoszenia mailowe na obedep.london@gmail.com (w odpowiedzi prześlemy link do spotkania).
Patronem medialnym wydarzenia jest „Biuletyn Polonistyczny".
Te działania stanowią część projektu CAPHE, który otrzymał finansowanie w ramach strategicznego programu dotyczącego innowacji Unii Europejskiej Horyzont Europa na podstawie umowy grantowej nr 101086391. Perspektywy i przekonania w nich wyrażone przynależą ich autorom a nie koniecznie Unii Europejskiej lub Europejskiej Agencji Wykonawczej. Ani Unia Europejska, ani instytucja finansująca nie jest za nie odpowiedzialna.