Filologia od/nowa – język, literatura, kultura w epoce cyfrowej

Autor/Redaktor: Tomasz Józef Bilczewski, Karolina Górniak-Prasnal

Filologia pozostaje wciąż żywym obszarem humanistyki przede wszystkim ze względu na swe zainteresowanie fundamentalnym dla ludzkiego doświadczenia fenomenem języka – wyrafinowanego środka ekspresji i przedmiotu poznania obecnego w całym wachlarzu możliwych form historycznych i współczesnych: od wypowiedzi elementarnych po te najbardziej złożone estetycznie. Łączy tym samym przedstawicieli wyraźnie identyfikowanych domen szczegółowych: lingwistów, literaturoznawców, badaczy przekładu, teatru i performansu, pamięci, kultury wysokiej i popularnej, teoretyków i praktyków, a także dydaktyków.

Obraz świata wartości w dziewiętnastowiecznym czasopiśmiennictwie dla dzieci i młodzieży w ujęciu lingwistycznym

Autor/Redaktor: Marzanna Uździcka

Książka Marzanny Uździckiej pozwala zrozumieć, w jaki sposób język utrwalał i kształtował świat wartości w czasopismach dla dzieci i młodzieży w XIX stuleciu. 

Prace Literaturoznawcze 2024, nr 12

Czasopismo "Prace Literaturoznawcze" jest rocznikiem (40 pkt., w bazie Scopus). Powstało w 2013 roku w Instytucie Polonistyki i Logopedii Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie.

NA NOWO (OD)CZYTANE. O pisarstwie Michała Kaziowa w kontekście zmiany linii życia

Autor/Redaktor: Marta Barbara Bolińska

Publikacja dr hab. Maty Bolińskiej to książka ciekawa i inspirująca zarówno dla naukowców różnych dziedzin i  dyscyplin, ale także czytelników po prostu szukających informacji o  losach osoby wyjątkowej, twórczej, a dotkniętej niepełnosprawnością. To monografia, którą czytać będą z pewnością studenci różnych kierunków, do wykorzystania m.in. jako wzorzec interdyscyplinarnych badań nad tekstami kultury z zakresu disability studies. Jest to książka potrzebna i aktualna. W pełni zasadnym i wartym docenienia jest podejmowanie takich badań, których efekty oddane są w ręce czytelników w  formie książki Marty Bolińskiej pt. NA NOWO (OD) CZYTANE. O pisarstwie Michała Kaziowa w kontekście zmiany linii życia. Z recenzji dr hab. Katarzyny Drąg, prof. UPJPIІ  Recenzowane dzieło zawiera wielość wątków z pogranicza i otoczenia samego literaturoznawstwa, językoznawstwa i pedagogiki. Czytelnik znajdzie tu wątki psychologiczne, socjologiczne, kulturoznawcze, historyczne, a także analizy metodologiczne i epistemologiczne. O czyimś życiu, szczególnie tak niezwykłym, jak losy Michała Kaziowa, można pisać na wiele sposobów wybieranych przez biografów. Trudno jednak określić rozprawę Marty Bolińskiej mianem opowieści biograficznej. Tutaj prezentacja osoby bohatera jest punktem centralnym oczywiście, ale bardzo szeroko zarysowanego pola kontekstów. Wszystkie etapy przemian bohatera w toku życia ukazane są w wybranej ramie teoretycznej, koncepcyjnej, a także metodologicznej. Z recenzji dr. hab. Krzysztofa Gurby, prof. UKEN

Kobiece pisanie - trzy portrety. Szkice o mniej znanej (nieznanej) literaturze kobiet przełomu XIX i XX wieku, cz. 1

Autor/Redaktor: Beata Aleksandra Walęciuk-Dejneka

Publikacja prezentuje wizerunki literatek i ich utwory całkowicie zapomniane lub nieznane współczesnemu czytelnikowi. Pokazuje historie kobiet ze świata, który dawno przeminął, obraz czasów, sytuacje egzystencjalne, społeczne, publiczne i prywatne pisarek, podkreślając kobiece doświadczenia, dążenia do życia na własnych zasadach, powolny proces emancypacji, walkę o prawa, zaangażowanie narodowe oraz pewną nowoczesność w postawie, działaniu i twórczości.

Obraz Kościoła katolickiego w polskiej prasie komunistycznej w latach 1945–1956

Monografia stanowi próbę rekonstrukcji obrazu Kościoła katolickiego na podstawie publikacji ukazujących się w czasach stalinowskich na łamach sztandarowych komunistycznych dzienników: „Robotnika” i „Trybuny Ludu”.

Kliszczacy: Przemiany językowo-kulturowe polskiej wsi

„W książce (…) wychodzimy od reginu kliszczackiego (czyli trójkąta rozciągającego się pomiędzy Myślenicami, Rabką-Zdrojem i Suchą Beskidzką), by dokładniej przyjrzeć się gwarowej terminologii rolniczej, kulinarnej i zabawkarskiej, onomastyce, zmianie wizerunku kobiety, ewolucji tradycyjnego składu instrumentalnego kapeli ludowej, ewolucji gwar i wędrówce wątków oraz motywów folklorystycznych. Sięgnęliśmy przy tym po materiał językowy nie tylko kliszczacki, ale też spiski, podhalański, orawski, żywiecki i podlaski. Zakładamy, że z tej książki skorzystają wszyscy, których interesują Kliszczacy oraz szerzej – polska wieś w czasach dynamicznych przemian kulturowo-cywilizacyjnych” – ze wstępu prof. dr. hab. Macieja Raka.

Literatura i prawo - charakterystyka zagadnienia

Autor/Redaktor: Beata Aleksandra Walęciuk-Dejneka

Publikacja jest trzecim tomem monografii zbiorowych, wydawanych w ramach powstałej w 2017 roku serii: Literatura i Prawo.

Między oryginalnością a konwencją. O leksyce powieści bałkańskich Teodora Tomasza Jeża

Autor/Redaktor: Iwona Żuraszek-Ryś

Niniejsza rozprawa jest poświęcona analizie warstwy leksykalnej powieści bałkańskich Teodora Tomasza Jeża, a podstawą badań postanowiono uczynić część dorobku jednego z bardziej płodnych pisarzy XIX w., a przy tym cieszącego się popularnością wśród licznych kręgów czytelniczych i stanowiącego niewątpliwy autorytet.

Prace aksjologiczne. Etyka a estetyka, tom 5, 2025

Autor/Redaktor: Monika Katarzyna Kaczor, Radosław Sztyber

Do rąk Czytelników trafia piąty tom „Prac Aksjologicznych” pod red. Edyty Bartkowiak, Moniki Kaczor i Radosława Sztybera. Zaproponowana tematyka – ujęta ogólnie jako „etyka a estetyka” – bezsprzecznie wpisuje się w profil powołanej do istnienia w 2018 roku serii wydawniczej.